بسیج دانشجویی تشکلی دانشجویی است که در دوم آذر ماه ۱۳۶۷ با فرمان حضرت امام خمینی(ره) تشکیل شد. این تشکل در دانشگاهها زیر نظر ناحیه بسیج دانشجوئی که از زیر مجموعههای سازمان بسیج است فعالیت میکند.
از جمله اهداف تعریف شدهٔ بسیج دانشجویی اشاره شده است به:
ترویج اسلام در دانشگاهها و مراکز آموزش عالی
زمینهسازی برای تحقق جنبش نرمافزاری و نهضت تولید علم بومی و دینی و زمینهسازی و کمک برای اسلامی شدن دانشگاهها.
تبین، ترویج و تحقق فرامین و رهنمودهای حضرت امام خمینی رضوان الله تعالی علیه و مقام معظم رهبری مد ظله العالی.
تحکیم و تعمیق ارزشهای انقلاب اسلامی و تبین و توسعه فرهنگ اسلامی در دانشگاهها.
شناسایی و تربیت نیروهای وفادار، متعهد، همسو و هماهنگ با شاخصههای انقلاب اسلامی در جهت تحکیم و استمرار انقلاب اسلامی.
بسط فرهنگ و تفکر بسیجی و ارتقا معرفت دینی و بینش فرهنگی، اجتماعی و سیاسی دانشجویان.
دفاع همه جانبه از انقلاب اسلامی و دستاوردهای آن در عرصههای گوناگون فکری، فرهنگی، علمی، سیاسی، اجتماعی و صنفی.
پاسداری از اصل تغییرناپذیر نه شرقی نه غربی و هویت دینی
از جمله فعالیتهای بسیج دانشجویی (در کنار بسیج دانشآموزی)، طرح اردوی جهادی است که با هدف محرومیتزدایی از روستاها و مناطق محروم میباشد که هر ساله در فصل تابستان برگزار میگردد.
تشکیلات بسیج دانشجویی بسته به شرایط هر دانشگاهی، دارای معاونتها و سیستم سازمانی جداگانهایست
بسیج دانشجویی تشکلی انقلابی ست که در تاریخ 2 آذرماه 1367 به فرمان رهبر کبیر انقلاب و بنیانگذار جمهوری اسلامی، برای دفاع از اسلام و انقلاب و پاسداری از اصول تغییرناپذیر نه شرقی نه غربی، ترویج اسلام ناب محمدی(ص)، پاسخ به مسائل اعتقادی بسیجیان و جلوگیری از نفوذ ایادی بیگانه، تلاش برای ایجاد حکومت بزرگ جهانی اسلام و ترویج تفکر بسیج در دانشگاه ها و مراکز آموزش عالی، تشکیل گردیده است. فرهنگ و تفکر بسیجی برگرفته از مبانی انقلاب اسلامی و اندیشه حضرت امام خمینی (ره) و مقام معظم رهبری است که ایمان، تلاش مخلصانه، هوشیاری در شناخت دشمن، محبت و ایثار در برابر دوست، ایستادگی و مقاومت شجاعانه و خستگی ناپذیر در برابر دشمن، حضور آگاهانه در صحنه های مختلف و به میدان آوردن همه توانایی های خود در راه آرمان های نظام اسلامی، عدالت خواهی و پیشگامی، نوآوری، دلیری در عرصه علم و سیاست و دین داری و خدمت، تعبد و ولایت مداری، از شاخص های این فرهنگ غنی است.
امام خمینی (ره) در این زمینه میفرمایند: بسیج باید مثل گذشته و با قدرت و اطمینان خاطر به کار خود ادامه دهد. امروز یکی از ضروری ترین تشکل ها، بسیج دانشجو و طلبه است. طلاب علوم دینی و دانشجویان دانشگاه ها باید با تمام توان خود در مراکزشان از انقلاب و اسلام دفاع کنند، فرزندان بسیجی ام در این مراکز، پاسدار اصول تغییرناپذیر نه شرقی و نه غربی باشند. امروز دانشگاه و حوزه از هر محلیف بیشتر به یگانگی و اتحاد احتیاج دارند. فرزندان انقلاب به هیچ وجه نگذارند ایادی آمریکا و شوروی در آن دو محل حساس نفوذ کنند؛ تنها با بسیج است که این مهم انجام می پذیرد.
بسیج دانشجویی در عین آنکه یک تشکل نظم یافته و برخوردار از سازماندهی است نه در جناحهای سیاسی هضم و حل می شود و نه خود را رقیب سازمانهای دانشجویی متعارف می شناسد .هر دانشجویی با هر سلیقه سیاسی اگر پایبند به ارزشهای انقلاب و آماده حضور در عرصه مبارزه فرهنگی و سیاسی با استکبار و ایادی آشکار و نقابدار آن است، می تواند در خیل بسیجیان دانشگاه و عضوی از بسیج دانشجویی باشد.
اساس و معیار عضو گیری در بسیج دانشجویی :
1- علاقه مندی
2- تجربه و تخصص
3- آموزشهای گذرانده شده
4- نیاز تشکل
مروری بر برخی اهداف بسیج دانشجویی:
1- تحقق فرامین و رهنمودهای حضرت امام (ره) و مقام معظم رهبری
2- تقویت روحیه همیاری و مسئولیت پذیری
3-بسط فرهنگ و تفکر بسیجی
4-ایجاد آمادگی دفاع همه جانبه از دستاوردهای انقلاب اسلامی در عرصه های گوناگون فرهنگی ، علمی و دفاعی
وظایف بسیج:
1-جذب ، آموزش و سازماندهی دانشجویان داوطلب.
2-آشنا ساختن دانشجویان با فرهنگ ایثار و شهادت و معرفی اسوه های انقلاب اسلامی و دفاع مقدس.
3-همکاری در توسعه تحقیقات و پژوهشهای فرهنگی علمی و دفاعی در راستای پیشرفت و سازندگی کشور.
4-حفظ و ارتقای روحیه استکبار ستیزی در دانشجویان.
5-برگزاری یادواره ها ، همایش ها، جشنواره ها و مسابقات مورد نیاز.
6-برگزاری دوره ها، اردوها و کلاسهای فرهنگی، علمی و دفاعی.
7-انتشار جزوات و نشریات بسیج دانشجویی مطابق ضوابط مصوب شورایعالی انقلاب فرهنگی و دستورالعمل های ذیربط.
8-همکاری با مسؤولان دانشگاه و تشکلهای دانشگاهی طبق ضوابط و دستورالعمل های نیروی مقاومت بسیج.
اهم فعالیت های بسیج در طول سال:
1- برگزاری نمایشگاههای عکس و ترکیبی به مناسبت های مختلف مانند هفته دفاع مقدس
2- برگزاری اردو های مختلف معرفتی : مانند راهیان نور و پیاده روی اربعین
3- برگزاری کارگاههای آموزشی،اخلاقی،سیاسی مانند کارگاههای سبک زندگی ، تحلیل سیاسی و....
4- برگزاری مراسم روز دانشجو (16 آذر)
5- برگزاری تریبون های آزاد هفتگی به مناسبت های مختلف
6- برگزاری نشست های مختلف سیاسی و اقتصادی متناسب با موضوعات روز مانند ترور اقتصادی،جریان شناسی و.....
7- اکران مستندهای سیاسی به مناسبت های مختلف در فضای دانشگاه
معرفی معاونت های بسیج
در حال حاضر بسیج دانشجویی دانشگاه از دوازده معاونت تشکیل شده است که به شرح ذیل میباشد:
مسئول بسیج :
معاونت سیاسی :
معاونت فرهنگی :
معاونت جهادی :
معاونت انسانی و بازرسی :
معاونت رسانه :
معاونت بین الملل : بسیج دانشجویی
آیین نامه اجرایی قانون تشکیل و تقویت و توسعه بسیج دانشجویی:
تاریخ آیین نامه: ۱۳۹۰-۰۵-۱۹
مصوب چهارصد و هفتاد و دومین جلسه مورخ ۱۳/۱۰/ ۱۳۷۹
شورای عالی انقلاب فرهنگی
مقدمه :
در اجرای تبصره ۴ قانون تشکیل، تقویت و توسعه بسیج دانشجویی (مصوب جلسه مورخ ۲۲/۰۹/۷۷ مجلس شورای اسلامی) و اختیارات تفویضی مقام معظم رهبری ( نامه شماره ۴۷۳۵۵ - ۱/ م مورخ ۳/۱۲/۷۷ ) ، آیین نامه اجرایی قانون مزبور به شرح ذیل به تصویب رسید.
فصل اول : کلیات
ماده ۱. در این آیین نامه عناوین زیر، جایگزین تعاریف کامل آنها میگردد:
۱- ۱. فرهنگ و تفکر بسیجی: مجموعه رفتار، گفتار، روش و اندیشه را شامل می گردد که منبعث از مبانی انقلاب اسلامی و تعالیم حضرت امام خمینی (ره) و مقام معظم رهبری است. ایثار ، شهادت، عدالت خواهی، حسن سلوک، عشق به ولایت، حضور در صحنه ها، خیرخواهی، خلوص، تعبد و معنویت از شاخصه های این فرهنگ غنی است.
۲-۱. دانشگاه ، مؤسسه یا مرکز آموزش عالی: کلیه دانشگاه ها و مراکز آموزش عالی اعم از دولتی یا غیردولتی که امر آموزش بالاتر از مقطع تحصیلی متوسطه را برعهده دارند.
تبصره: هر واحد دانشگاهی وابسته به دانشگاه های دولتی در دیگر شهرها و نیز هر واحد دانشگاه غیردولتی، یک مرکز یا واحد آموزش عالی مستقل محسوب می شود.
۳-۱. محدوده دانشگاه ها: عبارت است از کلیه فضاهای دانشگاهی؛ شامل فضاهای آموزشی، پژوهشی، خوابگاهها و محوطه دانشگاه یا دانشکده.
تبصره : مراکز پژوهشی محض که فاقد دانشجو هستند مشمول این بند نمی شوند.
۴-۱. جذب : ایجاد شرایط و بستر مناسب برای همیاری، مشارکت و عضویت داوطلبانه دانشجویان در بسیج دانشجویی.
تبصره : شرایط عضویت شامل عموم دانشجویان شاغل به تحصیل در آن دانشگاه می باشد که به قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و اهداف انقلاب اسلامی اعتقاد دارند.
۵-۱. آموزش: برگزاری دوره های آموزشی حول محورهای فرهنگی، علمی و دفاعی.
۶-۱. سازماندهی: برقراری ارتباط منسجم، منظم و تعیین وظایف مشخص بین اعضا، متناسب با عرصه های مختلف فرهنگی، علمی و دفاعی.
ماده ۲. اهداف بسیج دانشجویی عبارتند از:
۱-۲. تحقق فرامین و رهنمودهای حضرت امام خمینی (ره) و مقام معظم رهبری.
۲-۲. تقویت روحیه همیاری و مسئولیت پذیری.
۳-۲. بسط فرهنگ و تفکر بسیجی.
۴-۲. ایجاد آمادگی دفاع همه جانبه از دستاوردهای انقلاب اسلامی در عرصه های گوناگون فرهنگی، علمی و دفاعی.
فصل دوم: وظایف
ماده ۳. بسیج دانشجویی برای نیل به اهداف مذکور از شیوه های زیر استفاده خواهد کرد:
۱-۳. جذب ، آموزش و سازماندهی دانشجویان داوطلب.
۲-۳. آشنا ساختن دانشجویان با فرهنگ ایثار و شهادت و معرفی اسوه های انقلاب اسلامی و دفاع مقدس.
۳-۳. همکاری در توسعه تحقیقات و پژوهشهای فرهنگی علمی و دفاعی در راستای پیشرفت و سازندگی کشور.
۴-۳. حفظ و ارتقای روحیه استکبار ستیزی در دانشجویان.
۵-۳. برگزاری یادواره ها ، همایش ها، جشنواره ها و مسابقات مورد نیاز.
۶-۳. برگزاری دوره ها، اردوها و کلاسهای فرهنگی، علمی و دفاعی.
تبصره: دوره های علمی دفاعی در خارج از دانشگاه برگزار می شود.
۷-۳. انتشار جزوات و نشریات بسیج دانشجویی مطابق ضوابط مصوب شورایعالی انقلاب فرهنگی و دستورالعمل های ذیربط.
۸-۳. همکاری با مسؤولان دانشگاه و تشکلهای دانشگاهی طبق ضوابط و دستورالعمل های نیروی مقاومت بسیج.
فصل سوم : اجرا
ماده ۴. بسیج دانشجویی نیروی مقاومت موظف است با همکاری و هماهنگی با رؤسای دانشگاه ها برای نیل به اهداف یاد شده در قانون و این آیین نامه نسبت به ایجاد و توسعه بسیج دانشجویی در دانشگاه ها اقدام نماید.
ماده ۵. دانشگاه ها و مراکز آموزش عالی دولتی و غیردولتی موظفند علاوه بر حمایتهای معنوی و قانونی، امکانات مورد نیاز بسیج دانشجویی از قبیل مکان و … را در حد مقدورات و متناسب با توان دانشگاه ها تأمین نمایند.
ماده ۶. مسئول سازمان بسیج دانشجویی با نظرخواهی از دانشجویان بسیجی هر دانشگاه، سه نفر را کتبا به ریاست دانشگاه معرفی می نماید و با توافق طرفین، یکی از آنها با حکم مسؤول سازمان بسیج دانشجویی به عنوان مسؤول بسیج دانشجویی دانشگاه منصوب میشود.
تبصره: نحوه نظرخواهی از اعضای بسیج دانشجویی مطابق شیوه نامه ای است
که به تصویب نیروی مقاومت بسیج خواهد رسید.
ماده ۷. بودجه و امکانات مورد نیاز برای فعالیت های بسیج دانشجویی از محل
اعتباراتی که می بایست در بودجه سالانه وزارتخانه های دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح، علوم، تحقیقات و فنآوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی پیش بینی شود، تأمین خواهد شد.
ماده ۸ . وزارتخانه های دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح، علوم، تحقیقات و فنآوری، بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و آموزش و پرورش و دانشگاه آزاد اسلامی برای تقویت بنیه علمی و حمایت از فعالیت هسته های علمی دانشجویان بسیجی از محل اعتبارات پژوهشی در حد توان حمایت لازم را به عمل خواهند آورد.
ماده ۹. بسیج دانشجویی، فعالیت های فرهنگی و علمی خود را با ریاست دانشگاه هماهنگ خواهد نمود و در مواردی که فعالیت های بسیج دانشجویی با حمایت مالی دانشگاه انجام می پذیرد اخذ مجوز از شورای فرهنگی دانشگاه ضروری است.
ماده ۱۰. بسیج دانشجویی ضمن پرهیز از ورود به جناح بندی های حزبی و سیاسی، با حفظ شأن و منزلت بسیج درخصوص راهپیمایی و تجمعات دانشجویی از هیأت نظارت دانشگاه مجوز خواهد گرفت.
آیین نامه فوق در ۱۰ ماده و ۵ تبصره، در جلسات ۴۶۸، ۴۷۰، ۴۷۱ و ۴۷۲ مورخ ۵/۰۷/۷۹، ۱۷/۰۸/۷۹، ۱۵/۰۹/۷۹ و ۱۳/۱۰/۷۹ به تصویب شورای عالی انقلاب فرهنگی رسید.
- این تشکل در حال حاضر فعال می باشد.